الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
100
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
معنى كاروان غير مسلح است كه اگر مردان مسلحى هم در آن بوده ، مسلما قابل ملاحظه نبودهاند . يعنى گروهى از شما روى حس راحت طلبى يا علاقه به منافع مادى ، ترجيح مىدادند كه با مال التجاره دشمن روبرو شوند ، نه با سربازان مسلح ، در حالى كه پايان جنگ نشان داد ، صلاح و مصلحت قطعى آنها در اين بود كه قدرت نظامى دشمن را درهم بكوبند ، تا راه براى پيروزيهاى بزرگ آينده هموار گردد . لذا به دنبال آن مىگويد : « خدا مىخواهد به اين وسيله حق را با كلمات خود تثبيت كند ، و آئين اسلام را تقويت نمايد و ريشه كافران را قطع كند » ( * ( وَيُرِيدُ اللَّه أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِماتِه وَيَقْطَعَ دابِرَ الْكافِرِينَ ) * ) ( 1 ) بنا بر اين ، اين يك درس بزرگ عبرت براى همه شما مسلمانان بود كه در حوادث مختلف ، دورنگر و آينده ساز باشيد ، نه كوته بين و تنها به فكر امروز ، هر چند دورنگرى و مآلانديشى مشكلات فراوانى در بر داشته باشد و كوته بينى تؤام با آسايش و منافع مادى زودگذر ، زيرا پيروزى نخست يك پيروزى ريشه دار و همه جانبه است ، اما پيروزى دوم يك پيروزى سطحى و موقت است . اين تنها درسى براى مسلمانان آن روز نبود ، بلكه مسلمانان امروز نيز بايد از اين تعليم آسمانى الهام بگيرند ، هرگز به خاطر مشكلات و ناراحتيها و زحمات طاقتفرسا از برنامههاى اصولى چشم بپوشند و بسراغ برنامههاى غير اصولى ولى ساده و كم زحمت نروند . در آخرين آيه باز هم به طور آشكارتر پرده از روى مطلب بر مىدارد كه « هدف اصلى اين برنامه ( درگيرى مسلمانان با لشكر دشمن در ميدان بدر ) اين بود
--> ( 1 ) « دابر » به معنى دنباله و عقب چيزى است ، بنا بر اين قطع دابر كنايه از ريشه كن ساختن مىباشد .